Groen

Luizen op je planten: wat nu?

Ondanks dat je goed voor je planten zorgt, kan het voorkomen dat er opeens kleine beestjes op je planten gaan zitten: bladluis. Wat nu?

Wat kun je doen tegen luizen en waarom zitten ze op je planten? Floor, van Floors Moestuin, heeft het antwoord op al je vragen over bladluis. Ook heeft ze goede tips om de beestjes te bestrijden!  

Waarom komen er luizen op je planten? 

De geur van sommige planten zorgt ervoor dat er luizen op af komen. In de planten zitten sappen die ze lekker vinden. Planten die bijvoorbeeld niet op de juiste plek staan of weinig water krijgen, zijn verzwakt. Op verzwakte planten komen luizen nog meer af, omdat de geur van deze planten versterkt is.   

Komen luizen op bepaalde plekken in je tuin tevoorschijn? Dan is het misschien goed om eens te kijken wat er met je plant aan de hand is. Misschien staat je plant te veel in de zon of heeft ‘ie minder of juist meer water nodig. Het zou kunnen dat, wanneer je kleine aanpassingen maakt, je plant weer sterker wordt en beter kan opboksen tegen luizen. 

Gevoelige planten 

Er zijn in Europa wel 800 soorten luizen! Je zou bijna zeggen dat er voor elke plant wel een bijpassende luis is. In een moestuin zitten een aantal luizen die je misschien wel kent: de zwarte bonenluis, de groene perzikluis of de groene slaluis. Er zijn een aantal plantensoorten die het meeste worden bestormd door de beestjes. Dit zijn bonensoorten, slasoorten, kersenbomen, appelbomen en de gewone vlier. 

Zijn ze schadelijk? 

Op een gegeven moment zal je merken dat de plant gaat verzwakken door luizen. Dit komt omdat de bladluizen sappen zuigen uit de plant. In die sappen zitten veel suikers en eiwitten. Je zou denken dat kleine luisjes genoeg hebben aan een klein beetje sap. Maar niets is minder waar. De luizen hebben veel sap nodig om de voedingstoffen in balans te krijgen.   

In ruil voor het sap laat de luis vervolgens een plakkerige substantie achter op de plant. Dit wordt bedekt met schimmels, waardoor de groei van de plant wordt verstoord en je plant verzwakt. In de moestuin kan dit er helaas voor zorgen dat er minder te oogsten valt, of zelfs helemaal niet. Zonde van al dat harde werk!  

Wanneer er luizen op je planten zitten, is er bijna altijd ook een grote groep mieren aanwezig. Dit komt omdat luizen overtollige suikers uitpoepen op de plant. Deze suiker heet honingdauw en mieren zijn daar dol op! De mieren vinden het zo lekker, dat ze de luizen zelfs stimuleren om meer sap uit te scheiden door ze te kietelen met hun sprieten. Dit natuurlijke proces noemen we melken. De luizen zuigen dus niet alleen sap uit de plant voor zichzelf, maar ook om de mieren tevreden te houden. 

Vijanden 

Waar mieren en luizen heel goed samengaan, heeft de luis ook vijanden. Deze beestjes kunnen ervoor zorgen dat het aantal luizen in je tuin kunnen verminderen. Voordat je naar de winkel gaat voor gif, is het goed om eerst even te kijken of je de natuurlijke vijanden kunt stimuleren. Doe dit bijvoorbeeld door de omgeving van de planten te voorzien van plekjes of planten waar de vijanden zich kunnen verstoppen. Dan eten zij die luizen op!   

De natuur is hierin jouw beste vriend. Natuurlijke vijanden van de bladluizen zijn: lieveheersbeestjes, oorwormen, galmuggen en gaasvliegen. Maar ook de zweefvliegen, schildkevers en wespen kunnen ervoor zorgen dat je planten weer luisvrij door het leven gaan.   

Nu is het nog zaak dat je die natuurlijke vijanden in jouw tuin ziet te krijgen. Dit kan je doen door ervoor te zorgen dat je tuin niet té netjes is. Ook is het goed om plekjes te creëren waar deze insecten graag leven. Het is misschien niet de snelste manier van bestrijden, maar het is wel heel effectief. Door bladluis is namelijk de biodiversiteit in jouw tuin niet in balans. Hoe meer variatie in planten, heesters en bomen, hoe meer verschillende soorten insecten hierop afkomen.  

Zorg vooral voor meer planten waar stuifmeel te vinden is. Larven van de natuurlijke vijanden, eten namelijk de bladluizen op. De volwassen insecten voeden zich voornamelijk op stuifmeel, dus door meer planten zorg je ervoor dat er meer eitjes worden gelegd. Een win-win situatie. 

Luizen bestrijden 

Het is in eerste instantie goed om in kaart te brengen waarom luizen in jouw tuin zitten, voordat je overgaat op het bestrijden. Het belangrijkste? Ga op een natuurlijke manier te werk. Bij gif bestrijd je niet alleen de luizen, maar ook veel er omheen. Dat zou zonde zijn. Er zijn een aantal dingen die je kunt doen om luizen te bestrijden.  

Met een tuinslang en een harde straal kun je luizen van de bladen afspuiten. Dit zal je een aantal keer moeten herhalen. Wat ook effectief is, maar wat je wel zou moeten herhalen, is het gebruik van brandnetelgier. Dit is niet alleen voeding, maar werkt ook tegen luizen.  

Zijn er op de plant kleine plekjes erg aangetast? Haal dit deel van de plant af en gooi het weg. Probeer de natuurlijke vijanden van de luizen aan te trekken in je tuin. Dit kun je doen zoals hierboven omschreven, maar er zijn ook genoeg aanbieders die larven of poppen van deze insecten via de post versturen. Deze laat je vrij in de tuin om je van de luizen te ontdoen.   

Je kunt de luizen ook afschrikken met verschillende geuren. Bijvoorbeeld met een knoflook/ui-aftreksel met water, of de geur van salie, koriander, afrikaantjes en lavendel. Mocht het echt te heftig worden, je kunt ervoor kiezen om bio-lavameel te proberen. Het zorgt ervoor dat de beestjes zich niet meer kunnen bewegen. Of zorg voor afleiding: de Oost-Indische kers is een plant die luizen aantrekt. Plant dit in je tuin als goed afleidingsmanoeuvre.  

DIY 

Zelf aan de slag om de luizen tegengaan? Maak een oorwurmenpotje waar oorwurmen overdag kunnen schuilen en slapen, zodat ze ’s nachts los kunnen gaan met het opeten van bladluizen.  

Wat heb je nodig? 

  • terracotta potje 
  • stro 
  • stokje 
  • touw
  • schaar  

Wat moet je doen?

  1. Knip het stokje zodat het dwars in het potje past 
  2. Knip het touw op lengte af 
  3. Rijg het touw door het gaatje van het potje en maak hier het stokje aan vast met een knoopje 
  4. Vul de pot met stro en trek dan het touw aan 

Bron: Floors Moestuin